રેડિયોએક્ટિવ પદાર્થના અર્ધ-આયુષ્યની વ્યાખ્યા લખો અને તેનો ક્ષય અચળાંક સાથેનો સંબંધ મેળવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) રેડિયોએક્ટિવ પદાર્થનું અર્ધ-આયુષ્ય એટલે તે સમયગાળો જેમાં રેડિયોએક્ટિવ ન્યુક્લિયસની સંખ્યા તેના પ્રારંભિક મૂલ્ય કરતા અડધી થઈ જાય છે.
ધારો કે $t = 0$ સમયે ન્યુક્લિયસની પ્રારંભિક સંખ્યા $N_0$ છે. એક અર્ધ-આયુષ્ય $T_{1/2}$ પછી,ન્યુક્લિયસની સંખ્યા $N$ એ $N_0 / 2$ થાય છે.
રેડિયોએક્ટિવ ક્ષયના નિયમ મુજબ:
$N = N_0 e^{-\lambda t}$
$N = N_0 / 2$ અને $t = T_{1/2}$ મુકતા:
$\frac{N_0}{2} = N_0 e^{-\lambda T_{1/2}}$
$\frac{1}{2} = e^{-\lambda T_{1/2}}$
બંને બાજુ પ્રાકૃતિક લઘુગણક $(\ln)$ લેતા:
$\ln(1/2) = -\lambda T_{1/2}$
$-\ln(2) = -\lambda T_{1/2}$
$\ln(2) = \lambda T_{1/2}$
$\ln(2) \approx 0.693$ હોવાથી:
$0.693 = \lambda T_{1/2}$
તેથી,સંબંધ નીચે મુજબ છે:
$T_{1/2} = \frac{0.693}{\lambda}$
આમ,રેડિયોએક્ટિવ તત્વનું અર્ધ-આયુષ્ય તેના ક્ષય અચળાંક $\lambda$ ના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે અને તે નમૂનામાં હાજર ન્યુક્લિયસની સંખ્યા પર આધારિત નથી.

Explore More

Similar Questions

$1.0 \, \text{minute}$ નું અર્ધ-આયુષ્ય ધરાવતા રેડિયોએક્ટિવ પદાર્થનો વિચાર કરો. જો અત્યારે એક ન્યુક્લિયસનું ક્ષય થાય,તો પછીનું ન્યુક્લિયસ ક્યારે ક્ષય પામશે?

રેડિયોએક્ટિવ પોલોનિયમ $(Po)$ નો અર્ધ-આયુષ્ય સમય $138.6$ દિવસ છે. $10^6$ પોલોનિયમ પરમાણુઓ માટે,$24$ કલાકમાં થતા વિભંજનની સંખ્યા કેટલી હશે?

Difficult
View Solution

એક રેડિયોએક્ટિવ નમૂનાનું અર્ધ-આયુષ્ય $5 \,s$ છે. જો નમૂનાનું પ્રારંભિક દળ $60 \,g$ હોય, તો નમૂનાને $7.5 \,g$ સુધી ઘટાડવા માટે જરૂરી સમય કેટલો છે ($\,s$ માં)?

જો ${N_0}$ એ ${T_{1/2}} = 5 \text{ વર્ષ}$ અર્ધ-આયુષ્ય ધરાવતા પદાર્થનું મૂળ દળ હોય,તો $15 \text{ વર્ષ}$ પછી બાકી રહેલા પદાર્થનું પ્રમાણ કેટલું હશે?

રેડિયમનો ક્ષય અચળાંક $4.28 \times 10^{-4}$ પ્રતિ વર્ષ છે. તેનો અર્ધ-આયુષ્ય સમય .......... $years$ હશે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo